Religia, wymiar

Judaizm

Chrześcijaństwo

Islam

Hinduizm

Buddyzm hinajana

Buddyzm mahajana

Taoizm

Źródło

Transcendentne
(Jahwe)

Transcendentne
(Bóg)

Transcendentne
(Allach)

Transcendentne
(Iśwara)

Nie istnieje

(przyp. Autora:
immanentne)
Budda kosmiczny

Nie istnieje

Medium personalne

Prorocy

Jezus Chrystus

Prorok Mahomet

Awatary (wcielenia) Istoty Najwyższej

Budda historyczny

Budda i bodhisattwa

Nie istnieje.

Medium niepersonalne

Słowo Jahwe

Nauka Chrystusa

Koran i pięć filarów islamu

Droga poznania, czynu i oddania

Cztery Szlachetne Prawdy i Ośmioraka ścieżka

Cztery Szlachetne Prawdy i Ośmioraka ścieżka

Techniki kontemplacyjne i alchemia

Moc sprawcza: czynnik wewnętrzny

Indywidualny wysiłek. (przyp. Autora: W szczególnych przypadkach wpisane przez Boga przeznaczenie, rola do odegrania.)

Decyzja woli
(przyp. Autora: wysiłek wewnętrzny, przeznaczenie. W zależności od odłamu większa rola jednego bądź drugiego)

Indywidualny wysiłek

Indywidualny wysiłek
(przyp. Autora: W zależności od odłamu determinacja przez poprzednie wcielenia większa bądź mniejsza.)

Indywidualny wysiłek
(przyp. Autora:
W zależności od odłamu determinacja przez poprzednie wcielenia większa bądź mniejsza.)

Indywidualny wysiłek
(przyp. Autora:
W zależności od odłamu determinacja przez poprzednie wcielenia większa bądź mniejsza.)

Indywidualny wysiłek

Moc sprawcza, czynnik zewnętrzny

Miłosierdzie Jahwe

łaska Boża, (Duch święty)

Miłosierdzie Allacha

łaska Istooty Najwyższej

łaska Buddy i zasługi bodhisattwy

Cel doczesny

Pomyślność Izraela

Metanoja
(przyp. Autora:
Nawrócenie się, przemiana myślenia i postępowania)

Duchowe oczyszczenie

Wyzwolenie się od świata materialnego

Uwolnienie się od cierpienia

Uwolnienie się od cierpienia

Osiągnięcie harmonii z tao

Cel pozadoczesny

życie wieczne

życie wieczne
(przp. Autora:
zmartwychwstanie)

życie w Raju

Zjednoczenie z brahmanem

nirwana

nirwana

Osiągnięcie nieśmiertelności

Zakres

Partykularno-uniwersalny

uniwersalny

uniwersalny

uniwersalny

uniwersalno-partykularny

uniwersalny

uniwersalno-partykularny